Günümüzde
acil tıbbi hastalıklar, iş, ev ve trafik kazaları, şiddet olayları, afetler
sık, sık görülmektedir. Hepimiz beklemediğiniz bir anda çevremizdeki kişi
yada kişilerin bu nedenlerle, yaşamlarını tehdit edebilecek sağlık sorunları
yaşamasına şahit olabiliriz.
Böyle durumlarda tıbbi yardımın beklenmesi sırasında
kaybedilecek her dakika önemlidir. Hasta veya yaralının yaşam şansını
arttırmak, oluşabilecek sakatlıkları önlemek ve iyileşmeyi kolaylaştırmak
için, bu aşamada bilinçli ilkyardım uygulaması şarttır. Bunu yapabilmek
içinde ilkyardım konusunda eğitimli olmak gerekmektedir.
Günlük hayatta meydana gelen kaza ve hastalıklardan birçok
insan zarar görmektedir. Ancak bunlardan daha acı olanı bilinçsizce yapılan
ilkyardım uygulamaları nedeniyle hastalara yarar yerine zarar verilmesidir.Yanlış
ilkyardım uygulamaları hastaların iyileşmelerini geciktirmekte, sakat
kalmalarına veya ölmelerine neden olmaktadır. Ülkemizde en sık rastlanan
ve en ölümcül olan yaralanma sebebi, trafik kazalarıdır. Kaza yerinde
ilk beş dakika içerisinde uygulanacak etkili bir ilkyardım ile bu ölümlerin
yaklaşık yarısını önlemek mümkündür.
Bu durum ilkyardımın önemini açıkça göstermektedir.
T.C. Sağlık Bakanlığı' da ilkyardımın önemini göz önünde
bulundurarak, İlkyardım bilgi ve becerisinin toplumun her bireyine öğretilmesini
amaçlamaktadır. Bu amaca ulaşabilmek için, 22.05.2002 yılı 24762 no' lu
Resmi Gazetede çıkan yönetmeliğe göre tüm kurum ve kuruluşlarda istihdam
edilen her 20 personel için 1; ilgili mevzuatına göre ağır ve tehlikeli
işler kapsamında bulunan işyerlerinde her 10 personel için 1 olmak üzere
en az Temel İlkyardım Eğitimi Sertifikası almış ilkyardımcının bulundurulması
zorunlu hale getirilmiştir.
Unutmayalım; günlük hayatta karşılaşabileceğimiz
her türlü kaza ve olay sırasında ortaya çıkabilecek sağlık sorunlarında,
bilinçli İlkyardım hayat kurtaracaktır.
İlkyardım Nedir?
Herhangi bir
kaza yada kişinin yaşamını tehlikeye düşüren bir durumda, sağlık görevlilerinin
yardımı sağlanıncaya kadar, hayatın kurtarılması yada durumun daha kötüye
gitmesini önlemek amacıyla olay yerinde, tıbbi araç gereç kullanmaksızın,
olay yerindeki malzemelerden yararlanarak yapılan, ilaçsız uygulamalara İLKYARDIM
denir.
İlkyardımcı Kimdir?
Herhangi bir kaza yada yaşamı tehlikeye düşüren
bir durumda, sağlık personelinin yardımı sağlanıncaya kadar hayatın kurtarılması,
durumun daha kötüye gitmesini önlemek amacıyla olay yerinde tıbbi araç gereç
aranmaksızın mevcut araç gereçlerle, ilaçsız uygulamaları yapan, İlkyardım
Sertifikası ve İlkyardımcı Kimliği almış kişiye ilkyardımcı denir.
Nasıl İlkyardımcı Olunur ?
İlkyardım eğitimi ve ilkyardım sertifikası
vermeye yetkili bir kuruluş olan merkezimizde görevli Sağlık Bakanlığı Sertifikalı
Eğitmenlerimizce uygulanacak 16 veya 40 saatlik teorik ve uygulamalı eğitim
sonunda Sağlık Bakanlığı yetkililerin yapacağı teorik ve pratik sınavlardan
en az 85 puan alarak başarılı olan herkes SAĞLIK BAKANLIĞI SERTİFİKALI İLKYARDIMCI
olabilir.
İlkyardımın Öncelikli Amaçları
Nelerdir?
* Hayat kurtarmak,
* Durumun kötüleşmesini önlemek,
* Sakatlıkları önlemek
Temel İlkyardım Uygulamaları
Nelerdir?
* Koruma,
* Bildirme,
* Kurtarma.
*KORUMA: Kazanın oluştuğu alanda
sonuçların daha kötüye gitmemesi için olay yerinin değerlendirilmesi ve gerekli
önlemlerin alınmasını içerir.
*BİLDİRME: Olay en kısa zamanda
sağlık kuruluşlarına bildirilmelidir. Bu kuruluşa ülkemizde 112 telefon numarası
çevrilerek ulaşılır.
Acil Ambulans Servisini ne zaman aramalıyız?
* Hasta
veya yaralının hayatı tehlikede ise,
* Hasta veya yaralıda sakatlık oluşabilecek
ise,
* Tıbbi bakım almazsa hastanın hastalığının derecesi, yaşamını tehdit
edebilecek ise,
* Hastanın sağlık durumu ile ilgili tereddütte kaldıysanız, Acil Ambulans
Servisini arayabilirsiniz. (Acil Ambulans Servisini
aramak ücretsizdir.)
Acil Ambulans Servisinin aranmasında nelere dikkat etmeliyiz?
* Sakin olunuz veya sakin birinin aramasını sağlayınız.
* 112 merkezi tarafından sorulan sorulara net cevaplar veriniz. (Kesin ve net adres
bilgileri verin, etrafta iyi bilinen bir yer varsa onu da söyleyiniz.)
* Olayın tanımını (zehirlenme, intihar girişimi, trafik kazası, vs) yapınız.
* Yaralı sayısı hakkında bilgi veriniz.
* Kimin, hangi numaradan aradığını bildiriniz,
* Gereksiz yere bu birimi aramayınız. (Siz 112 merkezi gereksiz meşgul ederken
gerçekten ihtiyacı olan biri can veriyor olabilir.)
Temel İlkyardım Prensipleri Nelerdir?
* İlkyardımda birinci kural kendine ve yaralıya zarar vermemektir.
* İlkyardım her türlü koşulda, kurallar çerçevesinde yapılmalıdır.
İlkyardımın ABC'si Nedir?
* Airway
(hava yolu),
* Breathing (solunum),
* Circulatıon (dolaşım)
İlk yardımcı önce; Hasta/Yaralının ABC' sini Değerlendirmelidir.
Hayat Kurtarma Zinciri Nedir ?
* Airway
(hava yolu),
* Erken Haber Verme, (112)
* Erken Temel Yaşam Desteği.
* 112 Ekibince Erken Yapılan Müdahale.
* Hastanede sağlanan Erken İleri Yaşam Desteği.
İlkyardımcının Özellikleri Nelerdir ?
" İnsan vücudu ile ilgili temel bilgilere sahip olmak,
* Önce kendi can güvenliğini korumak,
* Acil Ambulans Servisini (112) aramak, yada arattırmak.
* Sakin olmak,
* Hızlı ve pratik karar almak.
* Eldeki olanakları değerlendirebilmek,
* İyi bir iletişim becerisine sahip olmak.
* Çevredekileri organize etmek,
* Kendine güvenmek ve ilkyardım yapabileceğini bilmek,
* Hasta/kazazede ve çevredekileri sakinleştirmek. (Paniği engellemek.)
* İlkyardım uygulamada zaman kaybetmemek.
* Sağlık ekibine eksiksiz bilgi aktarmak.
* Hastayı veya yaralıyı sağlık ekibine devredince, ekibe yardımcı olmak.
* Hasta veya yaralının kimliğini/kıymetli eşyalarını koruma altına almak.